Luis Buñuel

Luis Buñuel Portolés (İspanyolca: [ˈlwis βuˈɲwel poɾtoˈles]; 22 Şubat 1900 - 29 Temmuz 1983) Fransa, Meksika ve İspanya'da çalışan İspanyol bir film yapımcısıydı. Pek çok film eleştirmeni, tarihçisi ve yönetmeni tarafından tüm zamanların en büyük ve en etkili film yapımcılarından biri olarak kabul ediliyor. Buñuel'in çalışmaları, aynı zamanda siyasi yorum ve toplumsal hicivle de aşılanmış avangard gerçeküstücülüğüyle biliniyordu.

Genellikle 1920'lerin sürrealist hareketiyle ilişkilendirilen Buñuel, 1920'lerden 1970'lere kadar filmler yaptı. Sessiz çağda yapılan Un Chien Andalou (1929) ve L'Age d'Or (1930) filmlerinin yapımında üretken sürrealist ressam Salvador Dali ile işbirliği yaptı. İki film Sinematik gerçeküstücülüğün doğuşu olarak görülüyor. 1947'den 1960'a kadar Meksika'da Gran Casino (1947), Los Olvidados (1950) ve Él (1953) gibi gerçekçi ve insani melodramlar çekerek yönetmen olarak becerilerini geliştirdi. Hikaye anlatıcılığının temellerini burada kazandı.

Bunuel daha sonra sanatsal, alışılmadık, sürrealist ve politik hiciv filmleri yapmaya başladı. Frankocu diktatörlüğü eleştiren ahlaki açıdan karmaşık sanat drama filmi Viridiana (1961) ile beğeni topladı. Film, 1961 Cannes Film Festivali'nde Altın Palmiye ödülünü kazandı. Daha sonra The Extertained Angel (1962) ve The Discreet Charm of the Bourgeoise (1972) filmlerinde siyasi ve sosyal koşulları eleştirdi; daha sonra En İyi Uluslararası Uzun Metrajlı Film dalında Akademi Ödülü'nü kazandı. Aynı zamanda Bir Oda Hizmetçisinin Günlüğü (1964) ve Belle de Jour'un (1967) yanı sıra son filmi That Obscure Object of Desire'ı (1977) yönetti; bu film daha sonra Ulusal Film Eleştirmenleri Topluluğu En İyi Yönetmen Ödülü'nü kazandı.

Buñuel, beş Cannes Film Festivali ödülü, iki Berlin Uluslararası Film Festivali ödülü ve bir BAFTA Ödülü'nün yanı sıra iki Akademi Ödülü'ne aday gösterildi. Buñuel, 1977'de Güzel Sanatlar Ulusal Sanat ve Bilim Ödülü, 1979'da Moskova Uluslararası Film Festivali Sinemaya Katkı Ödülü ve 1982'de Kariyer Altın Aslanı da dahil olmak üzere çok sayıda ödül aldı. 1968'de Nobel Edebiyat Ödülü'ne bir kez aday gösterildi. Buñuel'in yedi filmi, Sight & Sound'un 2012'de tüm zamanların en iyi 250 filmini kapsayan eleştirmen anketine dahil edildi.